Almanya'dan Türkiye'ye silah ihracatı taban noktada

Almanya’dan Türkiye’ye silah ihracatı taban noktada

Türkiye ile Almanya ortasında son olarak Türkiye’nin satın almak istediği Eurofighter savaş uçaklarıyla ilgili yaşanan uyuşmazlık Almanya’nın Türkiye’ye silah ihracat siyasetindeki kısıtlamaları yine gündeme getirmişti.

Türk yetkililer, Eurofighter’ı üreten konsorsiyumdan İngiltere, İspanya ve İtalya’nın satışa yeşil ışık yaktığı, lakin Almanya’nın şimdi ikna edilemediği istikametinde açıklamalarda bulunmuş, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da 17 Kasım’daki Almanya ziyaretinde Başbakan Olaf Scholz ile basın toplantısında sorulan soru üzerine “Almanya verir yahut vermez. Dünyada savaş uçaklarını üreten yalnızca Almanya mı? Birçok yerden bunların çalışmasını yaparız, temin ederiz” cevabını vermişti.

Almanya’nın Türkiye’ye silah ihracatı, Federal Meclis’te verilen bir soru önergesinin de konusu oldu. Sol Parti’den koparak oluşturulan Sahra Wagenknecht İttifakından milletvekili Sevim Dağdelen’in soru önergesine İktisat Bakanlığından verilen karşılık, 2023’te Türkiye’ye silah ihracatı için verilen onayların taban düzeyde olduğunu ortaya koydu.

Bu yıl yalnızca 1,2 milyon euroluk ihracata müsaade verildi

Ekonomi Bakanlığı datalarına nazaran Alman hükümeti bu yıl 3 Aralık’a kadar olan periyotta toplam kıymeti 1 milyon 220 bin euro olan 17 müracaata olumlu karşılık verdi.

Alman hükümeti, Türkiye’de 15 Temmuz 2016’daki darbe teşebbüsü ve Türk ordusunun Suriye’nin kuzeyine düzenlediği askeri operasyonların akabinde silah ihracat müsaadelerini sonlandırmıştı. Son yıllarda Alman hükümetinin onayladığı ihraç eserlerinin pahası çift haneli, hatta tek haneli milyon euro düzeyinde seyrediyor.

Ekonomi Bakanlığının soru önergesine verdiği cevapta, 2023’de Türkiye için verilen ihracat müsaadelerinin, NATO ile kontaklı iş birliği projeleri ve sevkiyatla hudutlu kaldığı görülüyor. Bunun dışında tarama, tehlikeli husus paklığı ve bağlantı donanımı ile av silahları ihracatıyla ilgili müsaadelerin verildiği bildirildi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Kasım ayındaki Almanya ziyaretinde Eurofighter’ların yanı sıra Almanya’nın genel olarak silah ihracatındaki kısıtlayıcı tavrını değiştirmesi gerektiği iletisi vermişti.

Suudi Arabistan’a kısıtlamalar gevşetildi

Sevim Dağdelen’in soru önergesinde Ortadoğu ülkelerine yapılan silah ihracatı da yer aldı. İktisat Bakanlığının cevabına nazaran Alman hükümeti 2023’te Suudi Arabistan’a 7,41 milyonu muharebe silahı olmak üzere 13,26 milyon euro, Mısır’a 40,31 milyon euro, Katar’a 15,06 milyon euro ve Birleşik Arap Emirlikleri’ne 78,24 milyon euro bedelinde silah ihracatına müsaade verdi.

Almanya, Yemen savaşındaki rolü, insan hakları karnesi ve Cemal Kaşıkçı cinayeti nedeniyle 2018’de Suudi Arabistan’a da ihracat kısıtlamaları getirmiş, bu bağlamda Suudi Arabistan’ın talep ettiği Eurofighter’ların satışına müsaade vermemişti. Fakat Almanya’nın son yıllarda Suudi Arabistan’a kısıtlamaları gevşettiği görülüyor.

dpa/BK,JD