Memleketler arası toplumdan Azerbaycan'a Dağlık Karabağ yansısı

Memleketler arası toplumdan Azerbaycan’a Dağlık Karabağ yansısı

Azerbaycan’ın Dağlık Karabağ bölgesine başlattığı askeri operasyonda, bölgedeki Ermeni güçlerin verdiği bilgiye nazaran en az iki sivil öldü, 23’ü de yaralandı. Ermeni güçler, Azerbaycan birliklerinin Dağlık Karabağ bölgesinin iç kısımlarına kadar ilerlemeye çalıştığını, “savunma güçlerinin” ataklara karşılık verdiğini aktardı.

Azerbaycan Savunma Bakanlığı, bugün başlattığı “terörle çaba operasyonun” gayesini Dağlık Karabağ’da anayasal tertibi tesis etmek ve bölgede bulunan Ermeni ordu güçlerinin geri çekilmesini sağlamak olduğunu açıkladı.

Azerbaycan’ın başlattığı askeri operasyon milletlerarası toplum tarafından reaksiyon ve tasayla karşılandı.

AB Azerbaycan’ı kınadı

Avrupa Birliği (AB) Dış Bağlantılar ve Güvenlik Siyasetleri Yüksek Temsilcisi Joseph Borrell, Azerbaycan’ın operasyonunu kınayarak, “Çatışmaların derhal durdurulmasını talep ediyor ve Azerbaycan’a mevcut askeri faaliyetlerine son verme daveti yapıyoruz” sözünü kullandı.

Fotoğraf: Oldhike/TASS/dpa/picture alliance

Bakü ile Dağlık Karabağ’da yaşayan Ermeniler ortasında ivedilikle diyaloğa geri dönülmesi daveti yapan Borrell, “Bu askeri gerginlik, mahallî halkı göç etmeye zorlamak için bir mazeret olarak kullanılmamalı” ikazında bulundu.

Barış ve olağanlaşma görüşmelerine elverişli bir ortamın sağlanması için şiddetin durdurulması gerektiğine vurgu yapan Borrell, AB’nin taraflar ortasında diyaloğu kolaylaştırmak için tüm gücüyle efor gösterdiğini de kelamlarına ekledi.

AB Kurulu Lideri Charles Michel de, toplumsal medya hesabından yaptığı açıklamada, “Azerbaycan ile Karabağ Ermenileri ortasında gerçek bir diyaloğun mümkün olması için Azerbaycan askeri faaliyetlerine derhal son vermeli” sözüne vurgu yaptı. Michel, geçen aylarda Azerbaycan ile Ermenistan ortasında gerginliğe yol açan Dağlık Karabağ sıkıntısının tahlili için taraflar ortasında arabuluculuk teşebbüslerinde bulunmuştu.

Almanya ve Fransa’dan tepki

Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock da Azerbaycan’a askeri operasyona derhal son verme daveti yaptı. Birleşmiş Milletler (BM) Genel Şura görüşmeleri için ABD’nin New York kentinde bulunan Baerbock, “Azerbaycan bombardımanı derhal durdurulmalı ve müzakere masasına geri dönmeli” dedi. AB, Amerika Birleşik Devletleri (ABD), Ermenistan ve Azerbaycan ortasında geçen günlerde tansiyonun düşürülmesi için ağır görüşmeler yapıldığını hatırlatan Baerbock, Bakü’nün askeri önlemlerden kaçınma taahhüdünü yerine getirmediğini kaydetti. Baerbock, Almanya’nın AB’nin öncülüğünde yürütülecek müzakereleri destekleyeceğini de kelamlarına ekledi.

Fransa Dışişleri Bakanlığı da Bakü’ye “operasyona derhal son verme” ve “uluslararası hukuka uyma” daveti yaptı. Paris ayrıyeten çatışmalara son verilmesi için BM Güvenlik Kurulu’nu acil toplantıya çağırdı.

Azerbaycan’ın Dağlık Karabağ’daki operasyonu Ermenistan’ın başşehri Erivan’da protesto edildi. Fotoğraf: Karen Minasyan/AFP

Rusya’dan “kan dökülmesine” son verme çağrısı

Rusya, Azerbaycan ve Ermenistan’a çatışmalara son verme daveti yaptı. Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, Dağlık Karabağ bölgesinde “Gerginliğin keskin bir biçimde artması ve çatışmaların başlaması nedeniyle dert duyuyoruz” dedi. Dağlık Karabağ’daki sivillerinin güvenliğinin öncelikli olduğunu vurgulayan Peskov, Rus ordusunun siyasi ve diplomatik yollarla tahlil sürecine dönülmesi için efor gösterdiğini tabir etti.

Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Maria Zaharova, “Kan dökülmesi ve çatışmaların sona ermesi” gerektiğini vurgulayarak, sorunun diplomatik yollardan çözülmesi gerektiğini kelamlarına ekledi.

Zaharova, Azerbaycan’ın operasyonunun Rusya’nın bilgisi dahilinde gerçekleştiği formundaki Ermenistan’ın suçlamalarını da reddederek, bölgede konuşlu Rus askerlerinin operasyonun başlamasından birkaç dakika evvel bilgilendirildiğini söyledi.

Azerbaycan ordusunca bombalanan bölgeler.Fotoğraf: Marut Vanyan/UGC/AFP

Erdoğan: Karabağ, Azerbaycan toprağıdır

ABD’nin New York kentinde Birleşmiş Milletler 78. Genel Kurulu’nda konuşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Azerbaycan’ın Karabağ’da başlattığı operasyona dair açıklamalarda da bulundu. Erdoğan, “Azerbaycan ve Ermenistan ortasındaki görüşme sürecini başından beri destekledik. Fakat Ermenistan’ın bu tarihi fırsatı gereğince değerlendiremediğini görüyoruz. Artık herkesin kabul ettiği üzere Karabağ, Azerbaycan toprağıdır. bunun dışında bir statüye atılması asla kabul edilmeyecek” dedi.

Erdoğan konuşmasının sonunda Azerbaycan’ın başlattığı operasyonla bağlı olarak, “Ve bu vesileyle ayrıyeten sorumluluğunu hissettiğimiz Ermenistan-Azerbaycan ortasındaki son olumsuz gelişmeyi de katiyen kınıyorum ve bölgedeki gelişmelerin hızla sona ermesini de temenni ediyorum” tabirlerini kullandı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Azerbaycan’ın Karabağ’da başlattığı operasyona dair açıklamalarda bulundu. Fotoğraf: TIMOTHY A. CLARY/AFP/Getty Images

Türkiye Dışişleri Bakanlığı, Azerbaycan tarafından Karabağ’da başlatılan askeri operasyona ait yazılı açıklama yaptı. Açıklamada, “Azerbaycan’ın Karabağ bölgesinde bulunan gayrimeşru Ermeni silahlı unsurlarca Azerbaycan ordusu mensuplarına ve güvenlik görevlilerine yönelik uzun müddettir devam eden silahlı ataklar ve provokasyonlara karşı, Azerbaycan ordusu tarafından bugün (19 Eylül) münhasıran askeri ögelerin amaç alındığı bir anti-terör operasyonu başlatılmıştır. 2’nci Karabağ Savaşı’nın sona ermesinden bu yana geçen yaklaşık 3 yıllık müddette alandaki duruma ait olarak daima lisana getirdiği legal ve haklı tasaların giderilmemesi sonucunda Azerbaycan, kendi hükümran toprakları üzerinde gerekli gördüğü önlemleri almak durumunda kalmıştır. Azerbaycan ile Ermenistan ortasında bugüne kadar titizlikle yürütülen kapsamlı görüşme sürecinin sonuç odaklı olarak devamının sağlanmasının, bölgede barış, güvenlik, refah ve kalıcı istikrarın tesisi için yegane yol olduğuna inanıyoruz” denildi.

Azerbaycan Savunma Bakanı Zakir Hasanov, Ulusal Savunma Bakanı Yaşar Güler ile telefon görüşmesi yaptı. Anadolu Ajansı’nın geçtiği habere nazaran Azerbaycanlı Bakan Hasanov, Azerbaycan ordusunun Karabağ’da yürüttüğü operasyon hakkında Güler’i bilgilendirdi. Görüşmede Güler, Türkiye’nin her zamanki üzere bugün de Azerbaycan’ın yanında olduğunu bildirdi.

Uluslararası hukuka nazaran Azerbaycan topraklarının bir modülü olan fakat nüfusunun büyük kısmını Ermenilerin oluşturduğu Dağlık Karabağ, Azerbaycan ve Ermenistan ortasında gerginliğe neden oluyor. İki ülke ortasında 90’lı yılların başında yaşanan savaşta Ermenistan bölgeyi işgal etmişti. 2020 yılında çıkan savaşta ise Azerbaycan birlikleri, Dağlık Karabağ’ın büyük kısmını tekrar ele geçirmişti. 2020 yılında Dağlık Karabağ bölgesinde yaşanan savaşın akabinde taraflar ortasında imzalanan ateşkes mutabakatına nazaran, Rus birlikleri bölgede ateşkese uyulup uyulmadığını denetliyor.

AFP, dpa, rtr,DHA/JD, TY