NATO Balkanlardaki varlığını artırmayı pahalandırıyor

NATO Balkanlardaki varlığını artırmayı pahalandırıyor

Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Batı Balkanlardaki tansiyonu denetim altında tutmak için İttifak’ın bölgedeki askeri varlığını kalıcı bir biçimde artırmayı değerlendirdiğini söyledi.

Jens Stoltenberg, Balkan çeşidi kapsamında bugün Bosna-Hersek ve Kosova’yı ziyaret etti. Stoltenberg, Kosova’nın başşehri Priştine’de yaptığı açıklamada, “Durumun denetimden çıkıp Kosova’da ya da daha geniş bir bölgede yeni bir şiddetli çatışma oluşmamasını garantiye almak için kalıcı bir artırıma gidip gitmemeyi gözden geçiriyoruz” açıklamasını yaptı.

NATO, Eylül ayında Kosova’da polisle silahlı Sırp güçler ortasında çıkan çatışmalar nedeniyle İngiltere ve Romanya’dan yedek güçleri vazifeye çağırmıştı.

NATO’nun bölgede 1999’dan beri sürdürdüğü KFOR (Kosovo Force) misyonunda halihazırda 27 ülkeden 4 bin 500’den fazla asker misyon yapıyor.

NATO Genel Sekreteri Jens StoltenbergFotoğraf: Armin Durgut/AP/picture alliance

Rusya’ya eleştiri

Kosova’dan evvel de Bosna-Hersek’in başşehri Saraybosna’yı ziyaret eden Stoltenberg, burada Bosna Bakanlar Kurulu Lideri Borjana Kristo ve Bosna Hersek Yüksek Temsilcisi Christian Schmidt ile görüştü.

Stoltenberg görüşmeler sonrasında yaptığı açıklamalarda Rusya’nın aksiyonlarının derinden bölünmüş Balkan ülkesinde istikrarı tehdit ettiğini belirtti.

“Ayrılıkçı ve bölücü telaffuzların yanı sıra Rusya dahil olmak üzere berbat niyetli dış müdahalelerden telaş duyuyoruz” diyen Stoltenberg, “Bu, (ülkedeki) istikrarı zayıflatmakla tehdit ediyor ve ıslahatları engelliyor” tabirlerini kullandı.

Rusya, Balkanlardaki Slav halklarıyla derin kültürel, tarihi ve dini bağlara sahip. Rusya Devlet Lideri Vladimir Putin’in yakın müttefiklerinden biri olan Bosnalı Sırp önder Milorad Dodik, sık sık Moskova’yı ziyaret ediyor.

Bosnalı Sırplar, Birleşmiş Milletler Güvenlik Kurulu’nda onaylanmadığı gerekçesiyle Christian Schmidt’in Bosna-Hersek Yüksek Temsilciliği misyonunu tıpkı Rusya ve Çin üzere tanımıyor.

Bosnalı Sırp önder Dodik ve Rusya Devlet Lideri PutinFotoğraf: Alexei Nikolsky/AP/picture alliance

Bosna-Hersek’i oluşturan entitelerden Sırp Cumhuriyeti’nin Lideri olan Dodik, Schmidt’in kararlarını baypas eden ya da yok sayan yasalar geçirdiği gerekçesiyle ülkesinde yargılanıyor. Bu hafta içinde duruşmaya çıkması beklenen 64 yaşındaki başkan, hatalı bulunması halinde mahkemenin kararlarını tanımayacağını açıklamıştı.

Stoltenberg ise Schmidt ile görüşmesi sonrasında “Pozisyonunuzu zayıflatacak rastgele bir hücum Bosna-Hersek’i ileriye değil geriye götürür” dedi ve “Bosna-Hersek’te güvenlik boşluğu doğmasına müsaade veremeyiz ve vermeyeceğiz” tabirlerini kullandı.

Bosna Bakanlar Kurulu Lideri Borjana Kristo ile görüşmesi sonrasında da Stoltenberg, “NATO Bosna’ya Avrupa-Atlantik yolunda dayanak vermeye kararlıdır. Her ülke yabancı müdahale olmaksızın kendi güvenlik düzenlemelerini seçme hakkına sahiptir” dedi. Stoltenberg ayrıyeten Bosnalı önderlere birlik, uzlaşma ve ulusal kurumları güçlendirme daveti yaptı.

Stoltenberg’in Balkan çeşidi kapsamında Sırbistan ve Kuzey Makedonya’yı ziyaret etmesi bekleniyor.

Zelenskiy ne demişti?

Ukrayna Devlet Lideri Volodimir Zelenskiy geçen günlerde Rusya’nın Balkanlar ve Moldova’da yeni bir kriz yaratma hazırlığı içinde olduğunu ileri sürmüştü.

Zelenskiy Ukrayna medyasında çıkan haberlerde “Balkanlara dikkat edin. İnanın bana bilgi alıyoruz: Rusya’nın uzun bir planı var” diyerek “Dünya ülkeleri şu anda bir şey yapmazsa yeniden bu türlü bir patlama olacak” sözlerini kullanmıştı.

Reuters, AFP / EC, BK